Falastinliklarga zo‘ravonlikni tanqid qilgan Ayzenkot Netanyaxu o‘rniga keladimi?

© AP Photo / Gali TibbonBenyamin Netanyaxu
Benyamin Netanyaxu - Sputnik O‘zbekiston, 1920, 08.11.2026
Obuna bo‘lish
Isroil prezidenti hukumat tuzishni Netanyaxuning raqibi Gadi Ayzenkotga topshirmoqchi. Bosh vazir hozircha o‘z lavozimida qoladi.
TOShKENT, 8 noya — Sputnik. Isroil prezidenti Isxak Gersog yangi hukumat tuzish vazifasini amaldagi bosh vazir Binyamin Netanyaxuga emas, uning asosiy siyosiy raqibi Gadi Ayzenkotga topshirishga qaror qildi. Bu haqda Sputnik xabar berdi.
Qaror 7-noyabr kuni kechqurun e’lon qilindi. Ayzenkotga hukumat tuzish vakolatini rasman topshirish marosimi 8-noyabr kuni mahalliy vaqt bilan soat 17:00 ga belgilangan.
Bu qaror 27-oktabrda bo‘lib o‘tgan parlament saylovidan so‘ng qabul qilindi. Unda Netanyaxu boshchiligidagi diniy-millatchi partiyalar bloki parlamentdagi ko‘pchilikni yo‘qotdi.
Saylovda kim qancha o‘rin oldi?
120 o‘rinli Isroil parlamenti — Knessetda kuchlar quyidagicha taqsimlandi:
Netanyaxu boshchiligidagi blok — 53 o‘rin;
Ayzenkot boshchiligidagi to‘rt partiyali blok — 48 o‘rin;
Arab partiyalari — 19 o‘rin.
Prezident bilan maslahatlashuvlarda 67 nafar deputat Ayzenkot nomzodini qo‘llab-quvvatladi. Netanyaxuni esa 46 nafar deputat tavsiya etdi. Yetti nafar deputatdan iborat fraksiya hech bir nomzodni qo‘llamadi.
Biroq 67 nafar deputatning qo‘llab-quvvatlagani uning hukumati parlamentda shuncha ovozga ega bo‘lishini anglatmaydi. Bu deputatlar prezident bilan maslahatlashuvda faqat unga hukumat tuzish vakolatini berishni tavsiya etgan.
120 o‘rinli Knessetda barqaror parlament ko‘pchiligini shakllantirish uchun kamida 61 deputatning qo‘llovi kerak.
Netanyaxu hokimiyatdan ketadimi?
Ayzenkotga yangi hukumat tuzish uchun 28 kun beriladi.
Ayzenkot arab partiyalari bilan birgalikda hukumat tuzishdan bosh tortgan. Ayni paytda u Netanyaxu bilan ham bir hukumatda ishlamasligini bildirgan.
Shu sababli bir necha ehtimoliy yo‘l mavjud: arab deputatlarining tashqi ko‘magiga tayanadigan ozchilik hukumatini tuzish, diniy partiyalar bilan kelishish yoki keng koalitsiya shakllantirish.
Muzokaralar natija bermasa, hukumat tuzish vazifasi boshqa siyosatchiga topshirilishi mumkin. Bu urinishlar ham muvaffaqiyatsiz yakunlansa, mamlakatda takroriy saylov o‘tkazilishi ehtimoli bor.
Netanyaxu esa hozircha bosh vazir lavozimida qolmoqda.
Netanyaxu va Yaqin Sharqdagi harbiy mojarolar
2023 yil 7-oktabrda HAMAS boshchiligidagi qurolli guruhlar Isroilga hujum qilganidan so‘ng Netanyaxu hukumati G‘azo sektorida keng ko‘lamli harbiy operatsiyalarni boshladi. Bu amaliyotlar oqibatida ko‘plab falastinliklar halok bo‘ldi, anklavda katta vayronagarchilik va gumanitar inqiroz yuzaga keldi.
Uning boshqaruvi davrida Isroil Eronga qarshi ham keng ko‘lamli harbiy zarbalar berdi. 2026-yil 28-fevralda esa Isroil va AQSh Eronga qarshi yangi harbiy amaliyot boshladi.
Ushbu mojarolar va ularni boshqarish usullari Netanyahu hukumatiga nisbatan ichki va xalqaro tanqidlarga sabab bo‘ldi.
Gadi Ayzenkot kim?
Gadi Ayzenkot — Isroil armiyasi Bosh shtabi sobiq boshlig‘i. U 2022-yilda siyosatga kirib kelgan.
2023 yil oktabrda G‘azodagi harbiy harakatlar boshlanganidan so‘ng Ayzenkot Netanyaxuning harbiy kabineti tarkibida ishlagan, keyinchalik esa muxolifatga o‘tgan.
U Netanyaxuning G‘azodagi operatsiyalarni boshqarish usullarini, shuningdek, G‘arbiy sohilda falastinliklarga nisbatan zo‘ravonlikni tanqid qilib keladi.
Ayzenkotning o‘g‘li va ikki jiyani G‘azo sektoridagi janglarda halok bo‘lgan.
Ayni paytda u Netanyaxu hukumatining asosiy siyosiy raqibi hisoblanadi. Biroq yangi hukumatni shakllantirish uchun zarur parlament ko‘pchiligini to‘play olishi hali noma’lum.
Donald Tramp i Binyamin Netanyaxu (arxivnoe foto) - Sputnik O‘zbekiston, 1920, 02.06.2026
Axios: Tramp Netanyaxuni “aqldan ozgan” deb atab, noshukurlikda aybladi
Yangiliklar lentasi
0